Już na emeryturze, ale nadal aktywny

Kontynuujemy cykl, w którym w trybie nieco „śledczym” przypominamy zasłużonych działaczy spółdzielczych, tych trochę mniej znanych lub nieco zapomnianych. Dziś przedstawiamy postać Władysława Śliwińskiego, który był postacią o wielkich zasługach nie tylko dla „Społem”

Władysław Śliwiński to postać niewątpliwie zasłużona dla polskiej spółdzielczości, choć dziś bywa nieco przyćmiona przez wielkie nazwiska np. Stanisława Wojciechowskiego, czy Romualda Mielczarskiego. Jego działalność, przypadająca przede wszystkim na lata 1900–1939, wykraczała daleko poza ramy samego "Społem". Był nie tylko teoretykiem, ale i praktykiem oraz zdolnym organizatorem. Wierzył pzy tym, że spółdzielczość to nie tylko handel, ale przede wszystkim sposób na przebudowę społeczeństwa.

Śliwiński urodził się 18 maja 1884 roku w Warszawie. Pochodził z rodziny o tradycjach rzemieślniczych, co od najmłodszych lat dawało mu wgląd w realia życia warstw pracujących. Odebrał solidne i nowoczesne jak ówczesne realia wykształcenie ekonomiczne, kończąc Szkołę Handlową im. Leopolda Kronenberga w Warszawie a potem studiując w Lipsku. Pracę zawodową zaczynał w bankowości, ale szybko przeniósł swoje zainteresowania na grunt społeczny i jeszcze przed I wojną światową związał się z ruchem stowarzyszeniowym. Jednak nabyte wykształcenie kierunkowe oraz niezaprzezalne predyspozycje sprawiły, że był kimś niezwykle skutecznym przy oganizowaniu np. hurtowego handlu spółdzielczego. 

Wkrótce miał odegrać wręcz kluczową rolę w konsolidacji ruchu konsumenckiego w rżnych jego wymiarach. Był wieloletnim działaczem Warszawskiego Związku Stowarzyszeń Spożywczych (późniejszego "Społem"). Według dwutygodnika „Społem” z czerwca 1945 roku, Władysław Śliwiński został powołany jako pełnomocnik do Rady Nadzorczej Związku Gospodarczego Spółdzielni RP „Społem”, więc po wojnie kontynuował swoją pracę w spółdzielczości.

Caption

Władysław Śliwiński sam też był redaktorem i autorem wielu broszur spółdzielczych oraz artykułów w piśmie "Społem", gdzie popularyzował zasady roczdelskie (uczciwość, demokracja, podział nadwyżek). Był także jednym z pionierów i głównych teoretyków polskiego ruchu mieszkaniowego, aktywnie wspierając Warszawską Spółdzielnię Mieszkaniową (WSM) na Żoliborzu. Współtworzył i wspierał również Spółdzielnię Wydawniczą "Wiedza", która miała za zadanie dostarczanie taniej, wartościowej literatury dla robotników i chłopów. Angażował się również w tworzenie kooperatyw pracy. Wykładał na kursach spółdzielczych i w ramach Wolnej Wszechnicy Polskiej, współpracował z Towarzystwem Uniwersytetu Robotniczego (TUR) oraz był autorem licznych broszur propagandowych (w pozytywnym tego słowa znaczeniu), m.in. „Jak założyć stowarzyszenie spożywców?”

W gronie zasłużonych działaczy  

 

W dokumentach z Częstochowy wspominany jest Władysław Śliwiński jako kierownik oddziału „Społem”. Pojawia się w kontekście lokalnych struktur spółdzielczych obok innych działaczy, jak Józef Winkowski.

Uważa się, że Władysław Śliwiński był blisko związany z nurtem socjalizmu bezpaństwowego i reformizmu i opowiadał się (wzorem Romualda Mielczarskiego) za neutralnością polityczną spółdzielni. Choć sam ideowo bliski PPS (Polskiej Partii Socjalistycznej), w publicystyce spółdzielczej zawsze dbał o to, by "Społem" pozostało organizacją apolityczną, otwartą dla każdego, kto chce uczciwie współdziałać.

Z Aleksandrem Lutostańskim 

 

 

 

KONTAKT

Krajowa Rada Spółdzielcza
ul. Jasna 1
00-013 Warszawa

e-mail: krs@krs.com.pl
sekretariat tel.: 22 827 13 16, 22 59 64 500

centrala tel.: 22 59 64 300

adres do doręczeń elektronicznych:

AE:PL-18465-19755-TSCVE-22

Pracujemy od poniedziałku do piątku w godzinach 7:30 - 15:30.

 

Kontakt z Archiwum Krajowej Rady Spółdzielczej:
tel. kom. 536 281 663
e-mail: archiwum@krs.com.pl
Archiwum udziela informacji telefonicznie od poniedziałku do piątku w godzinach: 11:00 - 13:00.

 

PARTNERZY

 

   

 

Copyright by Krajowa Rada Spółdzielcza

Projekt i wykonanie